مراقبت های پرستاری از هیپوترمی

کاهش دمای بدن (Hypothermia)

هیپوترمی:

مراقبت های پرستاری از هیپوترمی :هیپوترمی و مراقبت های پرستاری آن : بصورت کاهش دمای مرکزی به کمتر از ۳۵ درجه سانتی گراد تعریف می‌شود.

هیپوترمی حاد متعاقب افت ناگهانی دمای بدن در مدت چند دقیقه تا چند ساعت نظیر مواردی که در هنگام غوطه ور شدن در آب سرد یا تغییر ناگهانی آب و هوا درست کردن می‌شود، پدید می آید.

هیپوترمی تحت حاد یا مزمن در اثر افت تدریجی دمای مرکزی در مدت چند ساعت تا چند روز درست کردن می‌شود. نمونه بارز این حالت در یک منطقه کوهستانی، درشرایط نبود پوشش یا پناهگاه متناسب درست کردن می‌شود و هیپوترمی در صورتی که دمای مرکزی مابین ۳۲ درجه سانتی گراد و ۳۵ درجه سانتی گراد باشد خفیف در نظرگرفته می‌شود.

دمای مرکزی کمتر از ۳۲ درجه سانتی گراد نمایانگر هیپوترمی شدید می‌باشد. کودکان و مردان لاغر برنا به‌خصوص در معرض خطر بیش می‌باشند .

ویژگیهای بالینی در هیپوترمی

هیپوترمی خفیف :

هیپوترمی خفیف به صورت نبود تناسب و توازن حرکتی ظریف و عدم تشخیص وقضاوت درست در یک فردی که از سایر جهات کاملاً هوشیار می‌باشد، تظاهر می‌کند. لرزیدن معمولاً وجود داشته و در جهت یابی و حرکت امکان دارد اشتباهاتی گونه بگیرد.

هیپوترمی شدید :

تغییر وضعیت فکری با افت دمای مرکزی به ذیل ۳۲ درجه سانتی گراد تشدید شده و همراه با پسرفت حافظه،بی تفاوتی (آپاتی) و تصمیم گیری معیوب و پیشرفت به سوی کما می‌باشد. گفتار مریض اغلب درهم وبرهم میگردد .

درمان :

اصول درمان شامل موارد ذیل می‌باشد .
1. پیشگیری از اتلاف بیش گرما
2. برگرداندن دمای بدن به حد طبیعی
3. مراقبتهای حمایتی جهت تسهیل مراحل ۱و۲

* اصول اداره مریض دچار هیپوترمی

با پوشش متناسب از درست کردن آن پیشگیری نمایید. لایه های خارجی پوشاک را در برابر آب و باد نفوذ ناپذیر کنید .

خفیف :

با بهره گیری از گرمای سایر نقاط بدن، فرد را مجدداً گرم کنید .
مراقب کاهش قند خون باشید.

شدید :

بدلیل خطر پیدایش آریتمی قلبی، با احتیاط با مریض تماس برقرار کنید و گرم نمودن مجدد را به آهستگی انجام بدهید (ترجیحاً بعد از خارج سازی مریض از محیط )

سرما زدگی:

سرمازدگی در درجه حرارت های ذیل صفر درجه سانتی گراد درست کردن می‌شود وباعث انجماد و بعدا مرگ بافت ها می‌شود.

خطر درست کردن سرمازدگی هم بستگی به دمای محیط و عامل سرمازایی باد و هم مدت وقت مواجهه فرد دارد پیدایش سرمازدگی در شرایط وزش بادهای شدید، ارتفاعات بلند، تماس با مواد هادی حرارت نظیر فلز (فریم عینک – صندلی) و آب، دهیدراتاسیون (کاهش حجم خون)، استعمال تنباکو وهر عامل دیگری که سبب کاهش تغذیه خونی اندامها بشود(برای مثال کفشهای نامیزان،حلقه های انگشتروبیماریهای قلبی عروقی شامل سندرم(رینود) محتملتر است.

دو حالت امکان دارد در فرد سرما زده بوجود آید:

1. سرما زدگی عمومی General Hypothermia
2. یخ زدگی Frostbite

پیشگیری :

روش‌های پیشگیری از سرما زدگی شامل حفظ گرمای بدن از راه استفاده از پوشاک کافی (که بدن را پوشانده و نسبت به آب و باد نفوذ ناپذیر است)، اجتناب از فشرده شدگی اجزاء بدن بوسیله البسه یا سایر وسایل و اشیا (به‌خصوص پرهیز از پوشیدن کفش تنگ) دستکشهایی که جای چهار انگشت را با هم و جای شست را جداگانه دارد (بجای دستکشهای عادی ) خشک نگه داشتن بدن، پرهیز از تماس مستقیم با فلزات هادی حرارت، حفظ آب بدن و مصرف کالری کافی می‌باشد .

درمان:

اصول درمان مریض شامل موارد زیر است:
1. پیش گیری از آسیب بیش به پوست
2. اجتناب از یخ زدگی مجدد
3. گرم نمودن سریع
4. پیش گیری از عفونت
5. تأخیر در جراحی

درمان سرمازدگی

* انجام ندهید:

– مالش یا ضربه
– استفاده از منبع خارجی حرارت نظیر آتش یا اجاق
– اجازه دو باره یخ زدن بعد از باز شدن یخ عضو سرما زده
– ارجاع جهت قطع سریع عضو

* انجام دهید:

– گرم سازی مجدد وسریع‌ترجیحاً دربیمارستان
– دادن ضد دردها
– تشویق به حرکت و جلوگیری از عفونت .
– تأخیر در جراحی

پاسرمایی ((Trench foot))

پاسرمایی نتیجه مواجهه طولانی اندامهای تحتانی با دماهای ما بین صفر درجه سانتی گراد تا ۱۵درجه سانتی گراد بدون درست کردن یخ زدگی بافتها می‌باشد آسیب بافتهای نرم به‌خصوص اعصاب محیطی درست کردن میگردد و امکان دارد غیر قابل برگشت باشد.

نمای اندامهای درگیر به صورت رنگ پریده، بی حس وبدون نبض بوده و این خصوصیات بعد از گرم نمودن مجدد هم باقی می همچون .

عوامل خطر ساز شامل: شرایط مرطوب، پوشاک و کفش های تنگ و فشارنده، هیپوترمی و بیحرکتی می‌باشد .

مشخصاً در مدت یک تا دو روز بعد از گرم نمودن مجدد پرخونی اندامهای درگیر درست کردن شده که همراه با درد سوزاننده و برگشت تدریجی حس به سمت بالا(پروگزیمال) می‌باشد.

سرما زدگی عمومی

این ناراحتی یکی از عوامل تهدید کننده حیات محسوب می‌شود و پایان بدن را تحت تأثیر قرار میدهد . میزان مرگ و میر در سرمازدگی عمومی بیشتر از ۸۷ درصد می‌باشد. سه نوع سرمازدگی وجود دارد:

1. سرما زدگی خفیف ( دمای بدن بین ۳۲ تا ۳۵ درجه سانتی گراد )
2. سرمازدگی متوسط (دمای بدن بین ۲۸ تا ۳۲ درجه سانتی گراد )
3. سرمازدگی شدید ( دمای بدن کمتر از ۲۸ درجه سانتی گراد )

بجز مواجهه با سرما چند علت دیگر هم می‌تواند منجر به افت دمای کلی بدن شود :

• استفاده از داروها : همچون فنوباربیتال، دیازپام ،مورفین، فنوتیازین و غیره
• عمل جراحی
• افتادن در آب
• بیماریهای داخلی: همچون بیماریهای قلبی- عروقی،تیروئیدی،غدد فوق کلیوی ،کلیوی،عفونی،سرطان ،سکته مغزی،درماتیت
• تروما (بدلیل از دست رفتن خون زیاد)
• سن زیاد فراوان یا خیلی کم
• بی تحرکی

مراحل سرما زدگی عمومی(کاهش دمای بدن) عبارتند از:

• لرز(واکنش بدن بمنظور تامین حرارت )
• خواب آلودگی،گیجی و منگی و بی تفاوتی
• کاهش محسوس سطح هوشیاری
• کاهش علائم حیاتی(نبض و تعداد تنفس بکند و فشار خون پایین )
• مرگ

اقدامات و مراقبتهای پرستاری اولیه:

• البسه خیس مصدوم را خارج نموده و او را خشک نمایید.
• امدادگر با در آغوش گرفتن مصدوم،دوطرف بدن او را با حرارت بدنش گرم نماید.
• اگر مصدوم هوشیار و در جای گرم بود،برایش اکسیژن با رطوبت فراوان دهید.
• تنفس و نبض او را کنترل کرده و در گونه لزوم CPR را آغاز نمایید . به یاد داشته باشید که هیچ مصدوم سرمازده ای را پیش از گرم نمودن ؛مرده تلقی نکنید.

در هیپوترمی شدید اقدامات ذیل را انجام ندهید:

1. هیچ مایع داغی به او ننوشانید.
2. به مصدوم اجازه فعالیت ندهید .
3. او را به آرامی منتقل کنید.
در هیپو ترمی خفیف سه نکته بالا را انجام بدهید.

توصیه های عمومی جهت گرم نمودن مصدوم :

• از وان آب گرم (که دمایش بیشتر از ۴۴ درجه سانتی گراد نباشد) یا پتوی برقی استفاده نمایید . دستها و پاهای مصدوم را بیرون قرار بدهید .

• کیسه های آب گرم را کنار قسمتهایی که بیشترین اتلاف گرما دارند قرار دهید(مانند سر و گردن ؛قفسه سینه و کشاله ران).مراقب باشید که مصدوم را نسوزانید.

• یک امدادگر داخل کیسه خواب کنار مصدوم بخوابد .

• از تکان دادن مصدوم در حین انتقال اجتناب نمایید .

• مصرف نوشیدنی های گرم اثر گرما زایی کمی دارد و مقدار کمی انرژی آزاد می‌کند . نوشیدنی گرم به مغز پیام میدهد که خون بیشتری به پوست بفرستد .

مراقبت های پرستاری از هیپوترمی :

گشاد شدن عروق خونی پوست احساس گرما درست کردن می‌کند اما به دلیل گشادی مویرگها وعرضه بیش خون در محیط بدن ؛گرمای بدن از دست می رود بنابر این در مصرف آن می‌بایست متعادل عمل کرد.

• در مصدوم دچار سرمازدگی شدید توصیه می‌شود که خارج از مرکز درمانی اقدام به گرم نمودن سریع مصدوم نکنید،زیرا در بسیاری از موارد نیاز به گرم نمودن مصدوم وجود ندارد

• مصدومین دچار سرمازدگی شدید را زیاد با دقت و سریع منتقل کنید؛چنانکه گویی دست و پایشان شکسته می‌باشد.

• مصدوم بیهوش را داخل وان آب گرم قرار ندهید.

• از دادن هر گونه نوشیدنی به مصدوم بیهوش خودداری نمایید.

• CPR انجام ندهید مگر این که مصدوم فاقد نبض باشد .

• اندامها و تنه(شکم و قفسه سینه) را هم وقت گرم نکنید .

یخ زدگی Frostbite

یخ زدگی اغلب همراه با سرمازدگی عمومی می‌باشد و در طی آن یک یا چند عضو بدن یخ زده و از کار می افتد در جریان یخ زدگی مایعات داخل پوست و عمق بدن یخ زده و بلورهای یخ تشکیل می‌شوند این بلورهای به تدریج لایه های یخ را در بین سلولهای پوست تشکیل داده و جریان خون هم مسدود میگردد. به یاد داشته باشید که تقریباً۷۰ درصد بدن انسان از آب تشکیل شده می‌باشد.

شایع ترین محلها برای یخ زدگی به ترتیب عبارتند از : دستها، پاها، گوش ها، بینی وگونه ها .

عواملی که احتمال یخ زدگی را زیاد شدن می بدهند عبارتند از( مراقبت های پرستاری از هیپوترمی)

• سن فراوان یا سن نوزادی
• کفش تنگ
• مصرف الکل (به دلیل گشاد نمودن عروق موجب از دست دادن بیش حرارت می‌شود)
• البسه خیس
• ارتفاع بالا
• از دست رفتن خون
• سیاه پوستان ( شش برابر سفید پوستان دچار این عارضه می شوند)

مراحل یخ زدگی:

الف : یخ زدگی انتهایی: که در انتهای اعضای بدن رخ میدهد همچون نوک انگشتان دست و پا،نوک بینی ؛نوک لاله گوش و گونه . عموماً خونرسانی به این مناطق کمتر گونه میگردد و بیش هم در معرض هوای سرد می‌باشند.

مصدوم امکان دارد از یخ زدن عضو خود مطلع نشود و تنها سفید شدن اندام خود را ببیند. سیر این نوع یخ زدگی به آهستگی و بدون درد می‌باشد اما در اول امکان دارد پوست قرمز شود و بعد به رنگ سفید درآید . در این نوع یخ زدگی قسمتهای زیاد سطحی پوست دچار یخ زدگی می‌شوند.

ب- یخ زدگی سطحی: این نوع یخ زدگی در کل پوست و قسمتهای ذیل پوست روی می‌دهد پوست سفید و خمیری شده و در ذیل پوست یک لایه شل قابل لمس می‌باشد. در حین ذوب شدن یخ، درد وتورم و تاول روی میدهد.

ج- یخ زدگی عمقی: لایه های زیرین پوست هم منجمد شده و سخت می گردند . رنگ پوست به رنگ سفید تا کبود درمی آید و احتمال از بین رفتگی همیشگی عضو یخ زده وجود دارد .

اقدامات و کمکهای اولیه ( مراقبت های پرستاری از هیپوترمی)

تمامی یخ زدگی ها کمکهای اولیه یکسانی را می طلبند. فوری مصدوم را به مرکز درمانی برسانید.گرم نمودن عضو توصیه می‌شود.

الف- گرم نمودن سریع

1. اگر به مراکز درمانی نزدیک هستید یا احتمال یخ زدن دوباره وجود دارد،تلاش در گرم نمودن عضو نکنید.
2. هر گونه لباس یا وسیله فشارنده (مثل انگشتر) را که می‌تواند سبب اختلال در گردش خون شود از بدن مصدوم خارج کنید .
3. قسمتهای یخ زده را در آب گرم (نه داغ) قرار بدهید. دمای آب را توسط دماسنج اندازه بگیرید. دمای آب می‌بایست بین ۳۸ تا۴۲ درجه سانتی گراد باشد . اگر دماسنج ندارید باریختن مقداری آب روی ساعدتان دمای آن را آزمایش نمایید با اضافه نمودن آب گرم به مقدار مورد نیاز دمای آب را ثابت نگه دارید.
4. گرم نمودن اغلب ۲۰تا ۴۰ دقیقه طول می کشد می‌بایست تا زمانی ادامه یابد که بافت نرم و انعطاف پذیر شود.
5. جهت آسیبهای گوش و گونه از پارچه های گرم ونمناک استفاده نمایید و مکرر آنان را تعویض کنید.
6. گرم نمودن عضو یخ زده همراه با تحریک اعصاب حسی و درد شدید می‌باشد ،لذا بدین منظور می‌توان از آسپیرین یا استامینوفن جهت کنترل درد استفاده نمود.

ب- مراقبت های بعدی:

1. مصدوم را همچون یک تخته چوب منتقل نمایید!!
2. تمام بدن را گرم نگه دارید.
3. از تماس مستقیم قسمتهای آسیب دیده با لباس ،بستر و غیره جلوگیری نمایید.
4. به تاولها دست نزنید.
5. چند گاز خشک و استریل بین انگشتان دست و پا قرار بدهید تا رطوبت را جذب کرده و از چسبیدن انگشتان به یکدیگر جلوگیری بکند.
6. قسمت آسیب دیده را به آرامی بالا بیاورید تا از درد و تورم آن کاسته شود .
7. هم مصدوم و هم قسمت آسیب دیده را گرم نگه دارید اما بیشتر از حد گرم نکنید .

ج- توجه :

1. به مصدوم اجازه ندهید روی پای یخ زده راه برود (به‌خصوص بعد از گرم نمودن عضو)
2. از آب گرمتر از ۴۲ درجه سانتی گراد استفاده نکنید زیرا امکان دارد موجب سوختگی شود.
3. به تاولهای درست کردن شده دست نزنید .
4. قسمت آسیب دیده را مالش ندهید(حتی با برف)
5. از وسایل مقابل برای گرم نمودن عضو استفاده نکنید :بطری آب داغ ،اشعه ماوراءبنفش ،بخاری،رادیاتور،لوله بخاری یا شعله آتش زیرا این روش‌ها دمای بیشتر از حد درست کردن می‌کند که قابل کنترل نبوده و موجب سوختگی می‌شوند.
6. اجازه ندهید قسمتی که ذوب شده مجدداًیخ بزند زیرا تشکیل مجدد کریستال های یخ به بافت ها آسیب میزند.
7. هر چه سریعتر مصدوم را به مرکز درمانی منتقل کنید و در حین انتقال به او اکسیژن با فشار فراوان داده و علائم حیاتی را هر ۵ دقیقه یک بار کنترل نمایید.

روی پایان زخمها بدرستی می‌بایست پوشیده شود و پوشش آن هم ثابت گردد .بستن پوشش درست بر روی زخم به التیام زخم یاری کرده و موجب پیشگیری از عوارض زخمها می‌شود .نبستن یا بستن غلط روی زخم موجب ابتلا به عفونت،درد و شوک و اختلال در خونرسانی و قطع عضو میگردد.

همراه شما آماده خدمات رسانی در زمینه‌های پرستاری از سالمند در منزل، نگهداری از بیمار در منزل، ویزیت پزشک در منزل، پرستاری از کودک در منزل، پانسمان در منزل، مشاوره و … به شما عزیزان می‌باشد.


0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *